Vanaf volgend schooljaar moeten alle Friese kinderen op het basisonderwijs en het voorgezet onderwijs de Friese taal leren, dat hebben de provinciale staten woensdag besloten. Friese kinderen moeten de taal niet alleen actief gebruiken op school, maar zich ook “ontwikkelen als bewuste deelnemer van de Friese cultuur”.
Friesland probeert al langer om het Fries groter te maken binnen het onderwijs. Scholen in Friesland mogen namelijk nu zelf kiezen of ze Fries in hun schoolprogramma willen hebben. Een onderzoeker van de Nijmeegse Radboud Universiteit geeft in 2016 al aan dat het niet echt de goede kant op gaat met het Fries. Dan spreekt nog maar 30% van de kinderen thuis Fries en buiten de deur zelfs maar 22% meldt de nos.. Vooral in steden wordt steeds vaker Nederlands gebruikt, waardoor het Fries langzaam terrein verliest.
Uitzondering Friesland
Friesland is de enige Nederlandse provincie die zelf mag bepalen wat de kerndoelen van het onderwijs moeten zijn. Zo kunnen middelbare scholen ervoor kiezen om Fries als examenvak te geven.
Friesland heeft nu samen met scholen een paar duidelijke afspraken gemaakt om het Fries levend te houden. Kort gezegd moeten scholen zorgen dat er genoeg Fries in en om de klas te horen is en te zien is, en dat leerlingen het niet alleen leren begrijpen maar het ook echt gebruiken. Denk aan praten, schrijven of presenteren in het Fries.
Fries onder jongeren
Friese jongeren hebben een opvallend positieve houding tegenover hun taal en cultuur. Een groot deel van hen spreekt vloeiend Fries, en ongeveer twee op de drie jongeren gebruikt de taal dagelijks in hun omgeving. Veel jongeren geven aan dat ze trots zijn op hun Friese identiteit en dat ze het Fries zien als een taal die hun regio iets unieks en eigens geeft.
De scholen krijgen tot 2030 de tijd om de Friese taal toe te voegen aan hun lesprogramma. De komende tijd worden de scholen geïnformeerd over het verdere proces.
