Echt of AI?

DoorNaema Hofland

30 januari 2026

In onze digitale wereld wordt het steeds lastiger om te zien wat echt is en wat door kunstmatige intelligentie is gemaakt. Tegenwoordig kan AI foto’s, video’s en stemmen genereren die zo levensecht lijken dat zelfs experts en gewone mensen het verschil niet altijd kunnen zien.

Deze ontwikkeling kan zorgen voor verwarring bij de mensen. Wat we online zien kan inmiddels gemaakt of gemanipuleerd zijn met slimme tactieken, wat het lastiger maakt om waarheid van nep te onderscheiden.

Ai zangeres

De muziekwereld verandert snel. Vroeger ging je er automatisch van uit dat er een echte persoon achter een stem zat. Tegenwoordig is dat niet meer zo zeker. Door de opkomst van kunstmatige intelligentie wordt het steeds lastiger om te zien of iets door een mens of door een computer is gemaakt. Een goed voorbeeld hiervan is Sienna Rosé, een artiest met miljoenen streams, die waarschijnlijk helemaal geen echte persoon is. Sienna Rosé werd bekend als een dromerige R&B/neo-soul zangeres met een emotionele stem en is wederom te vinden op TikTok en Instagram. Normaal koppelen we muziek aan een verhaal, een artiest, een achtergrond of een gezicht. Bij Sienna Rosé ontbreekt die context volledig. Toch luisteren mensen door, omdat de muziek op zichzelf overtuigend genoeg is. Haar nummers belandden in populaire playlists en werden massaal gestreamd. Toch viel al snel iets op, er waren geen interviews, geen live-optredens en geen duidelijke identiteit achter de artiest. Ook lijkt het alsof haar naam een variatie is van namen van andere bekende artiesten. Hierdoor ontstond het vermoeden dat Sienna Rosé geen mens is, maar alleen een AI-project.

Verwarring

Wij leven in een tijd waarin kunstmatige technologie steeds lastiger wordt voor mensen om te herkennen of iets door een mens of Ai is gemaakt. Dat komt niet doordat mensen minder opletten, maar omdat AI steeds beter wordt in het nadoen van menselijk gedrag en creativiteit. Een belangrijke reden is dat AI wordt getraind met enorme hoeveelheden echt menselijk materiaal. AI neemt bestaande werken en creativiteit van mensen van het internet en vervormt die tot iets nieuws. Daardoor leert het hoe mensen praten, schrijven, zingen en emoties uiten. Wat AI maakt, voelt daarom herkenbaar aan. Het sluit aan bij wat we al kennen, waardoor ons brein het automatisch als “echt” aanvaart.

Ook speelt context een grote rol. We beoordelen echtheid vaak niet op details, maar op het totaalplaatje. Als iets professioneel oogt en logisch in elkaar zit, gaan we ervan uit dat het door een mens is gemaakt. We denken er pas over na als we denken als er niks klopt. Mensen weten niet altijd meer wat ze kunnen geloven en kunnen zich gemanipuleerd voelen. In sommige gevallen kan dit zelfs een soort “mentale beïnvloeding” zijn, omdat we informatie of beelden aannemen die door AI zijn gemaakt, terwijl we denken dat het echt is.

Het ‘jatten’ van creativiteit.

Ai kan zich zelfs zo persoonlijk voordoen dat het zelfs menselijke vormen kan genereren. AI kan tegenwoordig video’s maken van mensen die helemaal niet echt bestaan. Dit gebeurt door slimme technologie die patronen van echte mensen leert en nadoet. Dit kan zorgen voor veel verwarring bij de mensen en een soort onaangenaam gevoel. Mensen worden letterlijk gebrainwasht. Uit onderzoek van Nu.nl, blijkt dat mensen AI‑gegenereerde gezichten vaak niet kunnen herkennen en ze soms zelfs realistischer vinden dan echte foto’s. Net zoals bij de (AI)zangeres Sienna Rose, op social media wordt zij vertoond met menselijke karakters en bewegingen die net echt lijken, waarvan zelfs doelgerichte content filmpjes van haar wordt gemaakt.

Achter deze content zitten overduidelijk geldvissers, ondernemers of particulier die neppe content maken om vervolgens als doel views en streams te krijgen die wat opleveren. Naast het feit dat dit voor sommige mensen voelt als een vorm van fraude, is het toch compleet legaal om AI in te zetten voor dit soort activiteiten. Aan het eind van de dag is AI niet complete ‘copywriting’, maar maakt alleen gebruik van kunstmatige inspiratie van dingen die al bestaan. Toch wordt er nooit gevraagd om toestemming van de originele ontwerpers of bedenkers van het materiaal die vervolgens wordt gestolen en vervormd.

Ai verwoest onze planeet

Kunstmatige intelligentie heeft de wereld veranderd, maar niet alleen positief. De enorme rekencapaciteit die nodig is om AI‑modellen te trainen en draaien vraagt niet alleen veel elektriciteit, maar ook gigantische hoeveelheden water. Dat water wordt vooral gebruikt om de servers en datacenters te koelen, zodat ze niet oververhit raken tijdens het uitvoeren van ingewikkelde berekeningen. Volgens schattingen van ‘Tom’s Hardware’ kan het totale watergebruik van AI‑systemen in 2025 ergens liggen tussen 312 en 765 miljard liter per jaar, dat is ongeveer evenveel water als wereldwijd jaarlijks aan flessenwater wordt verbruikt. 

Veel mensen worden onrustig van deze cijfers. Het voelt alsof een technologie die bedoeld is om ons leven makkelijker te maken, schade aan de planeet veroorzaakt. Vooral op sociale media en nieuwsartikelen wordt deze zorg vaak verbonden aan dieren zoals ijsberen. De ijsbeer leeft op de Noordpool en heeft zijn leefomgeving hard nodig, zoals zee en ijs om te jagen en te overleven. AI gebruikt veel energie en water, en dat draagt bij aan klimaatschade omdat het leidt tot meer CO2 uitstoot en energieverbruik. In een artikel van het AD.nl wordt in tegenstelling juist vermeld dat de opwarming van de aarde deze ijsberen op Spitsbergen juist goed doet. Hun vermelden dat ondanks het smelten van het jachtgebied, de dieren door het jagen op prooien juist dikker zijn geworden uit onderzoek en dus met gewicht zijn aangekomen. Ookal de Spitsbergen in de Barentszzee een van de snelst opgewarmde gebieden zijn op aarde, namelijk 4 keer zo snel volgens het KNMI.

Kijkend naar de toekomst zal het steeds lastiger worden om te zien wat echt is en wat door AI is gemaakt. Tegen 2030 zullen AI‑systemen nog realistischer zijn en moeilijker te herkennen, waardoor we nieuwe manieren nodig hebben om duidelijk te maken wat echt is. Denk bijvoorbeeld aan regels waarbij AI‑gegenereerde content verplicht moet worden gelabeld, speciale technologieën om neppe content te verbieden, en duidelijke afspraken over hoe AI op een verantwoorde manier gebruikt moet worden. Kunstmatige technologie is nou eenmaal een deel van ons dagelijks leven, aan ons is nu de optie om er op de juiste manier mee om te leren gaan.

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *